الشيخ محمد عبد العظيم الزرقاني (مترجم: آرمين)

پيشگفتار 2

مناهل العرفان في علوم القرآن (فارسى)

عبارت‌اند از : مناهل العرفان فى علوم القرآن و كتابى به نام بحث كه دربارهء تبليغ و ارشاد نوشته است « 1 » . البته ظاهرا كتاب بحث دربارهء بدعت و موضع اسلام در برابر آن است . شايد كامل‌ترين شرح حال از زرقانى را خالد بن عثمان السبت به دست داده باشد . وى پايان‌نامهء خود در دانشگاه ام‌القراى مكهء مكرمه را به بررسى و ارزيابى كتاب مناهل العرفان اختصاص داده است . در بخش اول اين رساله كه به صورت كتاب نيز منتشر شده است ، معرفى مختصرى از زرقانى بدين شرح آمده است : شيخ محمد عبد العظيم الزرقانى ، از اهالى الجعفرية ، در استان غربى مصر و منتسب به زرقان ( به ضم زاء ) است . زرقان يكى از شهرهاى تابع استان المنوفيهء مصر است . به احتمال قوى وى در آغاز قرن چهاردهم هجرى متولد شده است . زرقانى در سال 1911 م تحصيل خود را در معهد الاحمدى آغاز كرد و در سال 1925 م از دانشكدهء اصول الدين فارغ التحصيل ، و در سال 1925 م موفق به كسب درجهء عالميه مىشود و از سال بعد تدريس در معهد الزقازيق را آغاز مىكند . سپس به معهد طنطا منتقل شده و پس از آن تدريس در معهد قاهره را شروع مىكند و سپس در سال 1939 م به تدريس علوم القرآن و حديث در رشتهء دعوت و ارشاد دانشكدهء اصول الدين مىپردازد . . . وى در سال 1367 ه ق وفات يافت . « 2 » آثار و تأليفات زرقانى چنان‌كه گذشت زركلى علاوه بر مناهل العرفان از كتاب ديگرى از او به نام بحث ياد مىكند كه احتمالا متن درس تبليغ و ارشاد او در دانشكدهء اصول الدين بوده است . زركلى به ذكر اين دو كتاب از زرقانى بسنده كرده است ، اما زرقانى خود در مناهل العرفان از كتاب ديگرى از خويش به نام المنهل الحديث فى علوم الحديث ياد مىكند . « 3 » ظاهرا اين كتاب همچون دو كتاب ديگر متن درس علم الحديث وى در دانشكدهء اصول الدين بوده

--> ( 1 ) . زركلى ، الاعلام ، 6 : 210 . ( 2 ) . الزرقانى ، مناهل العرفان ( دراسة و تقويم ) ، خالد بن عثمان السبت ، 1 : 49 - 44 . ( 3 ) . مناهل العرفان ، 2 : 137 و 144 .